NAMIK KEMAL’İN ŞİİRLERİ

25 Nisan 2013 0 yorum Tanzimat Edebiyatı 6761 Görüntüleme

namik-kemal-

NAMIK KEMAL EDEBÎ KİŞİLİĞİ

A . ŞİİRLERİ

Namık Kemal, ilk şiirlerinde diğer Tanzimat sanatçılarında olduğu gibi eskinin tesirindedir. Özellikle Encümen-i Şuara arasına girdiği zamanlarda bu etki daha da belirgindir. Onun  pek çoğunu gençliğinde söylediği divan tarzı şiirlerinde yer yer yeni hayallere, orijinal duygu ve düşüncelere rastlanır. Bu şiirlerde esaslı bir divan kültürü; dil ve teknik bakımdan oldukça sağlam bir söyleyiş vardır. Özellikle “Namık” mahlasıyla yazdığı gazellerinde Fuzûlî, Nailî, Nedîm, Galib, Fehîm gibi divan şairlerinin bilhassa divanını ezberlediği Nef’î’nin tesirleri görülür.

 

Bu tesirden Şinasi ile tanışması ve Tasvir-i Efkâr’da yazmaya başlamasından itibaren yavaş yavaş uzaklaştığı görülmektedir. Eskinin nazım şekli ve dilini terk etmeyen şair, eski dil ve şeklerle o dönemde yeni sayılabilecek duygu ve fikirleri terennüm etmeye başlar. O kadar ki Tanzimat devrinde onun söylediği hürriyet aşkı, vatan ve millet sevgisi şiirleri, bu devrin en canlı ve orijinal manzumeleri olmuştur. Bunlar arasında daha çok “Hürriyet Kasidesi” diye anılan Besâlet-i Osmâniyye ve Hamiyyet-i İnsaniyye manzûmesi bütün Tanzimat şiirinin en gür sesli ve en cesur haykırışıdır. Namık Kemal’in lâzımsa, eyleyelim, rağmına redifli gazelleri de Hürriyet Kasidesi gibi iç aleminde yenilikler bulunan heybetli söyleyişlerdir. Bunun yanında Murabba şeklinde kaleme alınmış iki şiiri de vatan ve hürriyet duygularıyla yüklü, yüksek sesli şiirleridir.

Namık Kemal’in şekil bakımından da Avrupaî birkaç yeni tarz şiirinin arasında en önemlisi, “Nevhâ” başlıklı, on bir mısralık dört kıta halinde söylediği “Vaveylâ” manzûmesidir. Bu şiirde ilk defa bir kadının sevgili vatana benzetilip işlenmesi söz konusudur.

Namık Kemal’in 14 Ağustos 1872 tarihli Diyojen (Mizah) gazetesinde Mahmud Nedim Paşa’yı hicvetmek amacıyla yazdığı “Kedi mersiyesi” (Hirrename) ve birtakım kıt’a ve mersiyeleri onun hiciv alanında da usta olduğunu göstermektedir.

Hece vezniyle söylediği bazı küçük manzûmelerin en mühimleri Âkif Bey, Gülnihâl, Celâl gibi tiyatrolarının arasındadır.

Namık Kemal’in gazellerinden oluşan divanı o hatta iken basılmıştır. Bu gazellerde kuvvetli bir ifade; âşk, tasavvuf ve tefekkür unsurlarıyla örülmüş bir söyleyiş vardır. Fakat onun en tanınmış ve sevilmiş şiirleri, gençlik divanının dışında kalan; vatan, hürriyet ve hamiyet duygularıyla coşkun manzûmeleridir.

Namık Kemal’in şiirleri toplu olarak ölümünden çok sonra basılabilmiştir. Sosyal konudaki şiirleri istibdat boyunca ancak elden ele dilden dile dolaşabilmiş, 1908’den sonra şiirleri “Eş’ar-ı Kemal” adıyla basılmak istenmişse de basılamamıştır. 1910’da “Vaveyla” şiirinin ayrı bir baskısı yapılmıştır. Şiirlerini kitap halinde ilk defa basan Sadettin Nüzhet (Namık Kemal, Hayatı ve Şiirleri, 1933) olmuştur.

NAMIK KEMAL’İN ŞİİRLERİ İÇİN TIKLAYINIZ

Kaynak

Nihad Sami Banarlı, Resimli Türk Edebiyatı Tarihi, Meb yay. cilt 2, s. 900

Kenan Akyüz, Batı Tesirinde Türk Şiiri Antolojisi, İnkılap yay. 6. Baskı. s. 52

Yazılan yazıların sorumluluğu yazarlarına aittir. Suç teşkil edecek yazılardan dolayı edebice.net sorumlu tutulamaz.

Yazar Hakkında

İlginizi Çekebilir

0 yorum